foto, film en geschiedenis van Nuth vroeger

maandag 14 maart 2011

OPHEFFING EN INLIJVING VAN VAESRADE (2)

Deel 2: De inlijving bij Nuth en het grensgeschil met Hoensbroek

onverbonden Vaesrade en Nuth
gescheiden door Hoensbroek en Schinnen vóór 1822
De administratieve samenvoeging bracht nog geen feitelijke vereniging. Nuth en Vaesrade grensden niet aan elkaar. Vanaf Kathagen tot Vaesrade zat Hoensbroek (NvT.: grenzend aan Schinnen) daar tussen met zijn gebied. Om  hiervoor de gewenste oplossing te vinden is zwaar en langdurig  gedelibereerd in de gemeenteraad van Hoensbroek en Nuth.

Hoensbroek behandelde deze kwestie in de raadsvergaderingen van 28 augustus en 2 oktober 1822, terwijl Nuth de grenskwestie besprak in de vergaderingen van 7 september en 19 oktober 1822.

De raad van Hoensbroek was wel genegen de weg lopende door Kathagen naar Vaesrade af te staan, mits Nuth de helft van de onderhoudskosten van deze weg en een vierde deel van het onderhoud der brug te kathagen overnam. Maar dat Nuth ook nog overdracht vroeg van het huis van de weduwe America en de stallingen van de weduwe mannes te Vaesrade, dat leverde bezwaren op. Nuth stond op deze overdracht, omdat hiermede slechts een natuurlijke verbinding met de oude gemeente Vaesrade mogelijk was..

Verbonden Vaesrade en Nuth nà 1822,
na tot stand komen van de corridor via Kathagen
De Commissaris te Maastricht liet een “toogplan” van het kadaster opmaken over de grensscheiding tussen Hoensbroek en Nuth-Vaesrade. Volgens dit kadastrale plan behield Hoensbroek de betwiste eigendommen van de weduwen America en Mannens. Nuth bleef zich er tegen verzetten en men kwam niet tot een oplossing.
Dan de zaak maar gezamenlijk behandelen, zal de commissaris gedacht moeten hebben en op 11 december 1822 zien wij de vroedfe vaderen van Hoensbroek en Nuth-Vaesrade onder voorzitterschap van de Commissaris in de “beste” kamer van de weduwe America te Vaesrade in vergadering bijeen. In deze gecombineerde vergadering werd tenslotte besloten als volgt:

“De vergadering gehoord hebben de propositie van de Commissaris heeft verstaan en goedgevonden de volgende overeenkomst:

1. De Gemeente Raad van Hoensbroek doet afstand aan de Gemeente Nuth-Vaesrade van de stallingen van de weduwe Mannens en behuisinge van de weduwe America met de Lemite tussen Nuth-Vaesrade en Hoensbroek, komende uit den wijenweg voorbij de Kapelle zo als tans bestaand tot aan het huis van de weduwe Mannens en van daar lopende  zal langs den weg leidende van Vaesrade na Nuth, welcke weg blijven zal den eigendom Nuth-Vaesrade alsmede de Brugge genaamd Kathagender brug, wel te verstaan, dat het onderhoud van het eenenander ten laste van de Gemeente Nuth-Vaesrade zal zijn.

2. De Gemeente Raad van Nuth-Vaesrade (zal aanvaarden) deze voordeel van weg en brugge vermits hij betracht, dat uit de gedane afstaand wel genogsam schadeloos gesteld is.

Aldus gedelibereerd ten huisen van de weduwe, 11 december 1822, onder voorzitterschap van de heer commissaris van het Arrondissement van Maastricht”.

De leden van het Gemeentebestuur van Hoensbroek,
was getekend:
J.L. Willems (schout); F.A. Horstmans; F. Widdershoven; J.J. Bruls; F. Mannens; G. Florax; B. Slangen.

De leden van het Gementebestuur van Nuth,
was getekend:
L. Clootz (schout); J.P. Hautvast; J.W. à Campo; P.L. Ritzen; J.W. Ackermans; P. Vernans; J.A. Bemelmans en J. Spyckers.

De Gedelegeerd Commissaris,
was getekend:
L. De Brouckere




Toevoeging Nuth van Toen: De gemeentelijke samenvoeging van Vaesrade en Nuth was natuurlijk bijzonder omdat het twee niet aan elkaar grenzende gemeenten betrof, waarvoor een derde partij (de gemeente Hoensbroek een deel van haar grondgebied (en bron van inkomsten) moest afstaan om zodoende met een verbindingscorridor de fysieke koppeling van de plaatsen mogelijk te maken.
Hoe lang grensgeschillen kunnen slepen mag wel blijken uit het feit dat ondanks de overeenkomst uit 1822, Nuth en Hoensbroek ruim 40 jaar later in 1866 weer voor de Raad van Staten staan (zie toegevoegde pag’s aan het eind van dit deel)


Ook in de 1868 verschenen gemeente atlas zijn op de kaarten van Nuth en Hoensbroek verschillende grenzen te zien rond de corridor bij Kathagen. De Kaart van Hoensbroek laat terecht zien dat de Kathagermolen en Kathager beemden bij Hoensbroek horen


Uit de gemeente atlas van 1868 de gemeentegrens bij Kathagen
Links volgens de kaart van Nuth, rechts volgens de kaart van Hoensbroek




Uiteindelijk is de samenvoeging een feit en tenslotte verdween ook de benaming gemeente “Nuth-Vaesrade” waardoor voor goed de herinnering aan de opgeheven gemeente Vaesrade verloren ging





© NuthvanToen / Hub Ritzen



Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen